Kup Pan Lema

Stanisław Lem, bezsprzecznie jeden z najwybitniejszych pisarzy XX wieku, jest powszechnie uznawany za najpopularniejszego polskiego autora na świecie. Jego dzieła, przetłumaczone na ponad 50 języków i sprzedane w dziesiątkach milionów egzemplarzy, od ponad 70 lat wpływają na popkulturę, literaturę oraz naukę. Czy rzeczywiście jego twórczość bije popularnością nawet dorobek polskich noblistów? Spróbujmy się (w miarę) obiektywnie przyjrzeć faktom i dowodom na jego międzynarodową sławę.

Człowiek z Wysokiego Zamku

Zdobył sukcesywnie uznanie dzięki swojej maestrii w łączeniu filozofii, nauki i literatury. Powieści, takie jak „Solaris”, „Głos Pana”, „Cyberiada”, czy „Dzienniki gwiazdowe”, poruszają uniwersalne kwestie, dotyczące natury człowieka, granic ludzkiego poznania oraz moralnych konsekwencji postępu technologicznego. „Solaris” pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych dzieł science fiction wszechczasów, inspirując kolejne pokolenia czytelników, naukowców i artystów. Dzieło to doczekało się również trzech ekranizacji filmowych, w tym wersji Andrieja Tarkowskiego (1972) oraz Stevena Soderbergha (2002), co dodatkowo ugruntowało jego pozycję w kanonie literatury i filmu.

Kup Pan Lema

Miarą popularności Lema pozostaje liczba przekładów, wydawnictw i krytyków zajmujących się jego twórczością. Lem należy do nielicznych autorów spoza anglosaskiego kręgu kulturowego, których dzieła regularnie trafiają na rynek anglojęzyczny. Jego książki są dostępne w prestiżowej serii Penguin Modern Library oraz w ofercie MIT University Press.

Kolekcjonerska publikacja „Solaris”, przygotowane przez kanadyjską oficynę Conversation Tree Press, zostało wyprzedana na pół roku przed oficjalną premierą. Będzie to pierwsze papierowe angielskie wydanie „Solaris” w przekładzie profesora Billa Johnstona, dokonanym bezpośrednio z języka polskiego.

Właściwie wszystkie najważniejsze książki można obecnie zakupić w języku hiszpańskim (ponad 20 tytułów), we Włoszech oraz w krajach niemieckojęzycznych. Sporo tytułów ukazało się ostatnich dwóch latach we Francji. Najważniejsze tytuły są obecne we wszystkich krajach europejskich. Ponadto Lem pozostaje niesłychanie popularnym, wręcz kultowym pisarzem w Rosji, gdzie wciąż ukazują się kompletne edycje jego Dzieł Zebranych w imponujących nakładach.

Chińczycy czytają mocno

Dopiero niedawno odkryto dorobek Lema na Dalekim Wschodzie, prawdopodobnie ze względu na barierę językową, szczególnie trudnej do sforsowania w wypadku stylistycznych eksperymentów i neologizmów. Jak przyznaje Rui Mao, tłumaczka „Cyberiady” na język chiński „niepowtarzalny cykl opowiadań, z którego wyłania się wizjonerski talent pisarski Lema, a także głęboka refleksja filozoficzna, napisany oryginalnym językiem, który można określić idiolektem autora, sprawił mi, jako młodej tłumaczce, sporo trudności w trakcie przekładu. Stanisław Lem, mistrz neologizmów, z właściwą sobie swadą potwierdza trudność i piętrzące się problemy, które pojawiają w trakcie przekładu”.

Właśnie w Chinach, jednym z największych rynków czytelniczych, dzieła Lema obecnie robią zawrotną karierę. Jego koncepcje są szeroko omawiane i dyskutowane przez chińskich czytelników, którzy odkrywają filozoficzne przesłania i technologiczne wizje zawarte w jego twórczości. Wciąż chętnie sięgają po książki Lema w Japonii, gdzie właśnie przygotowywane jest staranne tłumaczenie rozmów ze Stanisławem Beresiem „Tako rzecze Lem”. Kilka tytułów Lema jest dostępnych także w Korei Południowej.

Bogaty wybór książek Lema (ponad 20 pozycji) można znaleźć na półkach w Turcji, chociaż rynek księgarski w tym kraju funkcjonuje bardzo słabo. W 2024 roku ukazało się pierwsze wydanie „Solaris” w języku bengalskim: w sumie książka została przetłumaczona na ponad 40 języków.

Stanisław Lem wydaje się obecnie najbardziej rozpoznawalnym polskim pisarzem na świecie, ikoną polskiej literatury. Uniwersalna tematyka, przekraczająca granice kulturowe i językowe, sprawia, że jego dzieła pozostają aktualne i inspirujące dla czytelników na całym globie. Jesteśmy przy tym głęboko przekonani, że jego twórczość najlepsze lata ma jeszcze przed sobą!